دوشنبه - ۱۳۹۷/۰۵/۰۱
صفحه اصلی >> گوناگون >> شعر و ادب (page 10)

شعر و ادب

تعهد ولایی در شعر شیعی صدر اسلام (۱)

در سال های آغازین ظهور اسلام، ادبیات با مقوله تعهد و پایبندی به مبانی اعتقادی و ایمانی آشنا شد. در دوره جدید، بسیاری از شاعران، اشعاری با محوریت دین سرودند و فضایل و مناقب پیامبراکرم صلی الله علیه و آله، را به نظم درآوردند. این توجه به دین، در اشعار شاعرانی که گرایش های شیعی داشتند، بیشتر نمایان بود. از …

مشاهده

شعر فارسی از آغاز تا امروز

شعر فارسی را از سه جنبه (لحاظ) مورد بررسی قرار داده اند: الف: به لحاظ معنا و مفهوم. ب: از جنبه ی سبک شعری. ج: به لحاظ قالب شعر (نظم عروضی). الف: به لحاظ معنا و مفهوم= شعر از جهت مقصود و معنا به انواع زیر تقسیم می گردد: شعر حماسی، مرثیه، بَثّ و شکوی، شعر حِکمی، تعلیمی، اخلاقی، سیاسی …

مشاهده

قالبهای شعری

در متون ادبیات فارسی، شعر اصیل از سه جنبه رده بندی شده است یا بهتر است بگوییم شعر فارسی از سه دریچه دیده شده و مورد ارزیابی و تحقیق قرار گرفته است. ابتدا از جنبه‌ی معنا و مضمون. دیگر از لحاظ سبک شعری و سوم از نظر ساختار و قالب شعر. در ارتباط با معنا و سبک قبلاً اشاراتی شد- …

مشاهده

شاعران در ستیز با شعر!

شاعران در ستیز با شعر! شاعران به نکوهش هر کس و هر چه زبان گشوده اند ؛ از جمله خود شعر! این شعر ستیزى گونه اى “شعر ضد شعر” را پدید آورده که نمونه آن در ادبیات فارسى کم نیست.شاعران شعر ستیز ، گاهى از منظر شرع به شعر نگریسته اند و به استناد بخشى از آیات پایانى سوره شعرا …

مشاهده

در جست وجوى شعر نوى شیعى

من شعر شیعى ام من پاسدار مرز شرف، / خون و همتم./ من جام خونفشان سخن را / چون کاسه ى شفق/ بر آستان شامگهان / در دست داشتم. شمشیر شعر خود / در خاک رزمگاه با خون سرخ / – با آیه – / کاشتم… در فصل مردن سرخ / ص ۱۲ دهه ى چهل براى شعر نو دهه …

مشاهده

شعر فارسی در تکاپوی هویت نو

نثر فارسی با اقبال به آموزه‌های نثر اروپایی، راه سادگی، عینیت و مسائل اجتماعی و سیاسی را برای خود هموار کرد. یکی از امکان‌های گسترش و بکارگیری این نثر، رواج روزنامه‌نگاری در ایران بود. تأثیر سبک روزنامه‌نگاری بر نثر دوران «رستاخیز» انکارناشدنی است. با پیشرفت کلی نثر فارسی، نثر ادبی پیشرو رشته‌های ادبی گردید، بی‌آنکه جایگزین شعر گردد. با پیدایی …

مشاهده

تولد شعر نو

شعر فصلی است از کتاب حیات***چو ز ما نیک نقش بندد، به میوه‌ای از کمال زندگی است***زندگیش ار به دل پسندد، به قوت جان باشد و تسلی دل***خویش استاد اگر برندد، به (۱) شعر سیاسی – انتقادی دوران جنبش مشروطه، با فروکش مبارزه مستقیم سیاسی و اجتماعی، پس از استقرار نظام مشروطه از رونق افتاد. و با پیچیده‌شدن بعدی مبارزه‌ی …

مشاهده

تحلیل و خوانش فرمالیستی و ساختار گرایانه‌ی دو غزل از حافظ

غزل اول الایا ایّها ساقی اَدِرکاساً و ناول‌ها *** که عشق آسان نمود اول ولی افتاد مشکل‌ها به بوی نافه‌ای کاخر صبا زان طره بگشاید *** ز تاب جعد مشکینش چه خون افتاد در دل‌ها مرا در منزل جانان چه امن عیش چون هر دم *** جرس فریاد می‌دارد که بر بندید محمل‌ها به می ‌سجاده رنگین کن گرت پیر …

مشاهده

حیرت و حیرانی و وهم در برابر آینه

(فراواقعیت در شعر بیدل دهلوی) گفته‌اند: «هنرمندی که می‌خواهد حقیقت بنیادین هستی را منتقل کند، نه به برش ناتور آلیستی (۱) زندگی، بلکه به تخیل تداعی‌گر شاعرانه روی می‌آورد.» (افشار، ۱۳۷۵: ۵۶) اما «تخیل تداعی‌گر شاعرانه» در چه لحظه‌ای از زندگی، برای هنرمند، قابل دسترسی و تجربه است؟ تجربه‌ی آن ارادی است یا نتیجه‌ی قرار گرفتن در یک «وضعیت»؟ و …

مشاهده

اسطوره‌زدایی و اسطوره آفرینی در اندیشه‌ی شاعرانه

با تکیه بر اشعار بیدل دهلوی و صائب تبریزی اسطوره یکی از معنادارترین عناصر ادبیات است. عنصری که سخن را به ژرفا می‌کشاند و در ایجاد طیف گسترده‌ای از معانی رمزی تأثیری فراوان دارد. علاوه بر ظهور و تجلی ناخودآگاهانه‌ی صور اساطیری (۱) در بافت کلام ادبی، گاهی خودآگاهی شاعر، نیت، ذوق و سلیقه‌ی او هم می‌تواند در به کارگیری …

مشاهده